Roestvrij staal is geen enkelvoudig materiaal, maar een familie van legeringen. Door elementen zoals chroom, nikkel, molybdeen en titanium toe te voegen, krijgen de staalsoorten hun specifieke eigenschappen: corrosiebestendigheid, hardheid, lasbaarheid of vervormbaarheid.
De bekendste aanduidingen zijn afkomstig uit het AISI-systeem (American Iron and Steel Institute), waarbij nummers zoals 304 of 316 bepaalde samenstellingen aanduiden. Hieronder lichten we de meest gebruikte legeringen toe.
Veelgebruikte AISI-legeringen
| AISI / EN | Samenstelling | Belangrijkste eigenschappen | Typische toepassingen |
|---|---|---|---|
| 304 (1.4301) | 18% chroom, 8% nikkel | Niet-magnetisch (in zachtgegloeide toestand), goed lasbaar, licht magnetisch na koudvervorming | Keukenapparatuur, platen, buizen, algemene toepassingen |
| 316 (1.4401) | 16% chroom, 10% nikkel, 2% molybdeen | Zeer corrosiebestendig, bestand tegen zout en zuren | Chemie, farmacie, maritiem, installaties in agressieve omgevingen |
| 316L (1.4404) | 16% chroom, 10% nikkel, 2% molybdeen, laag koolstofgehalte | Low carbon = beter lasbaar, minder gevoelig voor interkristallijne corrosie | Leidingsystemen, tanks, constructies met veel laswerk |
| 316Ti (1.4571) | 16% chroom, 10% nikkel, 2% molybdeen, toevoeging van titanium | Titanium stabiliseert de structuur, hittebestendig, ander slijpbeeld bij architectuur | Hoge-temperatuur toepassingen, architectuur, chemische installaties |
Magnetische eigenschappen van roestvrij staal
De kristalstructuur bepaalt of roestvrij staal magnetisch is.
- Austenitische staalsoorten (300-reeks, bv. 304, 316): niet-magnetisch in geleverde toestand, maar kunnen licht magnetisch worden na sterke koudvervorming.
- Ferritische, martensitische en duplex staalsoorten (400-reeks en duplex): wél magnetisch, maar verschillen in vervormbaarheid en corrosiebestendigheid.
Wat betekent 18/8 of 18/10?
In de praktijk zie je 18/8 en 18/10 vooral terug op bestek, kookpotten en keukenaccessoires. Het geeft aan dat het om roestvrij staal gaat van hoge kwaliteit, waarbij chroom zorgt voor de corrosiebestendigheid en nikkel voor de glans en taaiheid van het materiaal.
- 18/8 betekent dat het roestvrij staal bestaat uit 18% chroom en 8% nikkel. Dit is de meest gebruikte samenstelling en komt overeen met AISI 304 (EN 1.4301).
- 18/10 betekent dat de legering bestaat uit 18% chroom en 10% nikkel. Door het iets hogere nikkelgehalte is het materiaal nog beter bestand tegen corrosie en heeft het een luxere uitstraling. Deze samenstelling sluit aan bij legeringen zoals AISI 316 of AISI 321.
